10-03-2009 Door: Paul Kraaijer
ZWOLLE – De afdeling Zoetermeer van de Dierenbescherming wil dat de gemeente Zoetermeer geen circussen met wilde dieren meer toelaat. Dat vraagt de Dierenbescherming in een brief aan het College van Burgemeester en Wethouders.
Naar aanleiding van de brief heeft de fractie van de SP in de gemeenteraad inmiddels vragen gesteld aan het College.
In de brief gaat de Dierenbescherming in op enkele geconstateerde misstanden in 2008 in de circussen Belly Wien en Werona. Afdelingsinspecteurs van de organisatie hebben de circussen meerdere malen tijdens hun verblijf in Zoetermeer bezocht. Circus Werona stond in mei op het Zoetermeerse Silverdome terrein. ‘De dieren stonden grotendeels buiten op asfalt, zonder dat zij de mogelijkheid hadden schaduw op te zoeken. Het was in die periode tussen de 25 en 30 graden Celsius.’ zo laat de Dierenbescherming de gemeente weten. Op de laatste dag dat het circus een optreden moest verzorgen waren de lama’s en geiten al ingeladen in een transportwagen. De temperatuur, aldus de Dierenbescherming, moet veel hoger dan 30 graden zijn geweest.
Circus Belly Wien verzorgde optredens in Zoetermeer in de winter. De inspecteurs van de Dierenbescherming constateerden onder andere dat een giraf de meeste tijd van het verblijf in Zoetermeer (van 19 december tot en met 4 januari) staand moest doorbrengen in zijn speciaal geprepareerde transportwagen. Het dier heeft daarin nauwelijks bewegingsruimte. De temperatuur was rond de vijf graden onder nul. ‘Bij mooi weer is de giraf ook buiten geweest, in een buitenverblijf van 10 bij 10 meter op de geasfalteerde parkeerplaats met een laagje ijs erop. De giraf likte continu aan het hekwerk. Dit stereotype gedrag is een teken van stress.’, zo laat de Dierenbescherming het College van Burgemeester en Wethouders weten. De inspecteurs werden ook geconfronteerd met een mogelijk ‘gedrogeerd’ jong tijgertje. Het diertje werd door circusmedewerkers gebruikt om met bezoekers op de foto gaan. Volgens de Dierenbescherming vertoonde het beestje een ‘apathische houding’. Verder waren de inspecteurs niet te spreken over de aanwezigheid van zes berberapen als ‘huisdieren’. De dieren treden niet op, maar worden wel overal naar toe gesleept. Datzelfde geldt voor twee struisvogels.
Circus Belly Wien is in 2008 een paar maal in opspraak geraakt. Vooral door ontsnapte dieren. In juli ontsnapten in Amstelveen zo’n twintig dieren tegelijk uit het circus. Daaronder waren vijftien kamelen, twee zebra’s en een paar lama’s. Een week later wist weer een lama in Amstelveen te ontsnappen. Ook in Dordrecht, in oktober, bleken kamelen niet goed opgesloten te zijn. Verder raakten circusmedewerkers diverse keren geďrriteerd door de aanwezigheid van protesterende dierenactivisten.
De geconstateerde misstanden vorig jaar in Zoetermeer zijn nu voor de Dierenbescherming voldoende aanleiding om de gemeente Zoetermeer te vragen geen vergunningen meer te verlenen aan ‘dergelijke’ circussen met wilde dieren. ‘Wij zijn van mening dat wilde dieren, die specifieke behoeftes hebben, niet thuishoren in een circus.’
Zoetermeer zou overigens niet de eerste gemeente worden met een dergelijke stellingname. Alphen aan den Rijn besloot kort geleden geen optredens van wilde dieren toe te staan in het circus Moskou-Holiday. In Winschoten loopt nog een hoger beroep zaak van Circus Renz tegen de gemeente. In Dronten spreekt de gemeenteraad donderdagavond over een mogelijk verbod op circussen met wilde dieren binnen de gemeentegrenzen. De gemeente is hiertoe gedwongen door een door de 16-jarige Lisanne Boerman ingediend burgerinitiatief. Zij krijgt steun van de PvdA en GroenLinks. De gemeenteraad wordt donderdagavond door haar toegesproken. Ook zal een circus vertegenwoordiger het woord tot de raad gaan richten. Diverse dierenvrienden hebben aangekondigd om donderdagavond vanuit het land en uit Dronten naar het gemeentehuis te komen om vanaf half zeven Lisanne een hart onder de riem te steken.
Op 24 september nam een toevallige ooggetuige bij circus Victor Hugo Cardinali in Tavira (Portugal) waar dat een sterk vermagerde olifant van het circus in elkaar stortte en op de grond viel. Het dier stond, net als 4 andere olifanten, geketend aan een voor- en achterpoot op een houten vlonder. De gezondheidstoestand van de olifant is tot op heden onduidelijk. Het ergste wordt gevreesd. In maart dit jaar overleed een andere olifant van dit circus en in april lieten een paard en een leeuw het leven. Twee jaar geleden kwamen undercoverbeelden naar buiten waarop is te zien hoe in een show van circus Victor Hugo Cardinali een olifant herhaaldelijk met een scherp prikvoorwerp in het hoofd wordt geprikt. Circus Victor Hugo Cardinali heeft zitting in het bestuur van de European Circus Association (ECA), de Europese branchevereniging voor circussen welke is opgericht uit initiatief van de Vereniging voor Nederlandse Circus Ondernemingen (VNCO). De ECA heeft een Nederlander als directeur. De ECA stelt onder andere dat de aangesloten circussen moeten voldoen aan voorwaarden met betrekking tot het welzijn van hun dieren. Ondanks de bewijzen van grove misstanden bij circus Victor Hugo Cardinali nam de ECA geen maatregelen tegen het bestuurslid.
Het Nederlandse circus Renz dat van het stadsbestuur van Sint-Niklaas de toelating kreeg om er vorig weekend naar aanleiding van een Sinterklaasfeest zijn tenten op te slaan, leefde de dierenwelzijnswetgeving niet na. Dat stelde GAIA ter plaatse vast.Geen verplichte buitenverblijvenNoch de olifant noch de paarden beschikten over een wettelijk verplicht buitenverblijf*, waartoe de dieren tussen zonsopgang en zondsondergang tenminste vier uur toegang moeten hebben indien de weersomstandigheden het toelaten. Maar ongeacht de weerssituatie, moeten zowel de binnen- als buitenverblijven voor de dieren steeds aanwezig zijn. Dat staat uitdrukkelijk in de wet. Vorig weekend sneeuwde het, maar niet de hele tijd, zodat zeker de paarden tenminste een korte periode hadden kunnen buitenstaan. Paarden zijn immers goed bestand tegen de kou. "Dat men dus niet afkomt met het excuus dat de dieren toch niet buiten konden terwijl het sneeuwde", reageert Michel Vandenbosch van GAIA. De wet (KB van 2 september 2005 gewijzigd bij KB van 26 april 2007) legt een buitenverblijf van 100 m2 op voor een olifant (binnen: 15 m2) en van 40 m2 voor een paard (binnen: box van 9 m2). ToestandenGAIA-voorzitter Michel Vandenbosch: "Ik dacht dat dit na de toestanden met het circus van Moskou enkele maanden geleden nu wel zou opgelost zijn. Maar het is weer eens fout gelopen." GAIA wijst het stadsbestuur eens te meer op zijn verantwoordelijkheid. "Ik wil acties vermijden maar op die manier dwingt men ons ertoe." Eerder al problemenEnkele maanden geleden waren er in Sint-Niklaas grote problemen met het circus van Moskou, waar GAIA meerdere inbreuken had vastgesteld die door de dierenrechtenorganisatie werden aangeklaagd. Nadien onderwierpen de stadsdiensten Circus Malter aan een grondige controle. "Maar nu is het klaarblijkelijk weer mis gelopen", weet GAIA-voorzitter Michel Vandenbosch, "die een serieus gesprek wil met burgemeester Willockx over het circussenbeleid van de stad Sint-Niklaas. "Men haalt speciaal een Nederlands circus binnen, waarvan blijkt dat het zich niet houdt aan de wettelijke regels en op de koop toe een gevaarlijk, wild dier (een olifant) meezeult in omstandigheden die niet voldoen aan de welzijnsnoden van het dier in kwestie", gaat Michel Vandenbosch verder. "Terwijl meer dan 120 steden en gemeenten geen circussen met wilde dieren meer toelaten."Goede voorbeeldenIn het licht van wat er nu in het geval van circus Renz weer eens is vastgesteld aan overtredingen, vraagt GAIA het stadsbestuur van Sint-Niklaas de meer dan 120 goede voorbeelden te volgen: geen circussen met wilde dieren meer toe te laten en de wettelijke normen strikt te doen naleven.*De wet definieert een binnenverblijf als "een overdekte ruimte die kan afgesloten worden". Een buitenverblijf is "een ruimte in open lucht waarvan de bovenkant open is of ten hoogste afgesloten door een traliewerk, gaasdak of ander gepast materiaal waar regen en zon doorkunnen". Een binnenverblijf kan dan ook niet tegelijk dienst doen als buitenverblijf.
ToestandenGAIA-voorzitter Michel Vandenbosch: "Ik dacht dat dit na de toestanden met het circus van Moskou enkele maanden geleden nu wel zou opgelost zijn. Maar het is weer eens fout gelopen." GAIA wijst het stadsbestuur eens te meer op zijn verantwoordelijkheid. "Ik wil acties vermijden maar op die manier dwingt men ons ertoe." Eerder al problemenEnkele maanden geleden waren er in Sint-Niklaas grote problemen met het circus van Moskou, waar GAIA meerdere inbreuken had vastgesteld die door de dierenrechtenorganisatie werden aangeklaagd. Nadien onderwierpen de stadsdiensten Circus Malter aan een grondige controle. "Maar nu is het klaarblijkelijk weer mis gelopen", weet GAIA-voorzitter Michel Vandenbosch, "die een serieus gesprek wil met burgemeester Willockx over het circussenbeleid van de stad Sint-Niklaas. "Men haalt speciaal een Nederlands circus binnen, waarvan blijkt dat het zich niet houdt aan de wettelijke regels en op de koop toe een gevaarlijk, wild dier (een olifant) meezeult in omstandigheden die niet voldoen aan de welzijnsnoden van het dier in kwestie", gaat Michel Vandenbosch verder. "Terwijl meer dan 120 steden en gemeenten geen circussen met wilde dieren meer toelaten."Goede voorbeeldenIn het licht van wat er nu in het geval van circus Renz weer eens is vastgesteld aan overtredingen, vraagt GAIA het stadsbestuur van Sint-Niklaas de meer dan 120 goede voorbeelden te volgen: geen circussen met wilde dieren meer toe te laten en de wettelijke normen strikt te doen naleven.*De wet definieert een binnenverblijf als "een overdekte ruimte die kan afgesloten worden". Een buitenverblijf is "een ruimte in open lucht waarvan de bovenkant open is of ten hoogste afgesloten door een traliewerk, gaasdak of ander gepast materiaal waar regen en zon doorkunnen". Een binnenverblijf kan dan ook niet tegelijk dienst doen als buitenverblijf.
